Khi trường học bắt đầu từ hạnh phúc
Mô hình “Trường học hạnh phúc” đang tạo nên những chuyển động mới trong giáo dục Lâm Đồng, nơi học sinh không chỉ học kiến thức mà còn được lắng nghe, sẻ chia và lớn lên trong sự tự tin.
Học sinh Trường Tiểu học Đạ Sar mỗi ngày đến trường là một ngày vui
Sự thay đổi trong từng tiết học
Là trường hạt nhân tham gia dự án “Trường học hạnh phúc” do Quỹ Hỗ trợ Đổi mới Giáo dục Việt Nam triển khai, Trường Tiểu học Đạ Sar (xã Lạc Dương) chọn cách bắt đầu không phải từ những khẩu hiệu lớn mà từ sự thay đổi trong chính mỗi giáo viên.
Ông Trần Quang Thái - Hiệu trưởng nhà trường cho biết, điều khó nhất của hành trình này không nằm ở cơ sở vật chất mà ở thay đổi tư duy dạy học. “Sau các buổi tập huấn, giáo viên hiểu rằng muốn học sinh hạnh phúc thì trước hết người thầy phải thay đổi. Chúng tôi không còn đặt nặng việc truyền đạt kiến thức một chiều mà tạo cơ hội để học sinh được nói, được trải nghiệm và được thể hiện bản thân”, ông Thái chia sẻ.
Sự thay đổi ấy diễn ra trong từng tiết học. Thay vì giáo viên giảng, học sinh chép, nhiều giờ học được tổ chức theo hướng mở. Giáo viên đặt câu hỏi gợi mở, để học sinh thảo luận, phản biện và tự tìm ra đáp án. Những bài tập làm văn vốn khô khan được làm mới bằng clip trải nghiệm, hình ảnh trực quan hay công nghệ thực tế ảo. Học sinh không còn viết bằng trí tưởng tượng đơn thuần mà được “nhìn thấy”, “cảm nhận” trước khi viết.
Cùng với đó, mô hình “Giờ chơi an toàn” được duy trì mỗi ngày với nhiều trò chơi dân gian, vận động tập thể có sự tham gia trực tiếp của giáo viên và ban giám hiệu. Khoảng cách giữa thầy và trò dần được xóa nhòa bằng những tiếng cười trong sân trường. Những góc thư giãn, góc đọc sách, lớp học xanh - sạch - đẹp xuất hiện ngày càng nhiều. Các hoạt động trải nghiệm sáng thứ hai, ngày hội xuân, sinh hoạt theo chủ đề hay câu lạc bộ năng khiếu tạo nên nhịp sống sinh động trong trường học miền núi. Đặc biệt, Câu lạc bộ Cồng chiêng trở thành nét riêng của Đạ Sar. Trong âm thanh vang vọng của núi rừng, học sinh không chỉ học biểu diễn mà còn được nuôi dưỡng tình yêu văn hóa truyền thống của dân tộc mình.
Sau quá trình tham gia thí điểm đánh giá “Trường học hạnh phúc” cấp quốc gia, Trường Tiểu học Đạ Sar đạt hơn 81 điểm, được xếp hạng 4 sao - mức phát triển khá trong mô hình. Song với nhà trường, giá trị lớn nhất không nằm ở xếp hạng. Đó là khi tỷ lệ học sinh hài lòng với việc đến trường đạt mức cao; môi trường học đường không xảy ra bạo lực; phụ huynh đồng hành nhiều hơn với giáo viên; học sinh tự tin hơn trong giao tiếp, biết hợp tác và bày tỏ cảm xúc.
Nhân rộng mô hình
Không chỉ riêng Trường Tiểu học Đạ Sar, dự án “Trường học hạnh phúc” được triển khai tại 6 trường phổ thông trong tỉnh, gồm 1 trường hạt nhân và 5 trường vệ tinh ở các cấp học tiểu học, THCS và THPT. Theo đánh giá của Sở Giáo dục và Đào tạo, sau 6 tháng triển khai mô hình, các đơn vị đã từng bước thay đổi cách tiếp cận giáo dục, chuyển từ chú trọng áp lực điểm số sang xây dựng môi trường học tập hạnh phúc, lấy học sinh làm trung tâm.
Cùng với đó, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên tại các trường đã nâng cao nhận thức về vai trò của trường học hạnh phúc trong việc phát triển toàn diện học sinh. Nhiều mô hình được áp dụng hiệu quả như: “Lớp học hạnh phúc”, “Hộp thư điều em muốn nói”, mô hình “3 không” gồm không bạo lực, không định kiến và không gây áp lực điểm số cực đoan. Các trường cũng tăng cường tổ chức hoạt động trải nghiệm, kỹ năng sống, xây dựng môi trường học đường thân thiện, xanh - sạch - đẹp; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và AI trong dạy học nhằm giảm áp lực cho giáo viên, tạo hứng thú cho học sinh.
Theo kế hoạch của ngành giáo dục Lâm Đồng, từ năm học 2026 - 2027, mô hình “Trường học hạnh phúc” sẽ tiếp tục được nhân rộng đến các xã, phường, đặc khu trên toàn tỉnh. Nhiều trường tham gia thí điểm sẽ đóng vai trò “hạt nhân” hỗ trợ chuyên môn cho các đơn vị khác.
“Chúng tôi tin rằng, khi mỗi thầy cô hạnh phúc, mỗi lớp học yêu thương và mỗi học sinh được tôn trọng, thì “Trường học hạnh phúc” sẽ không còn là mục tiêu phía trước, mà sẽ trở thành hiện thực sống động mỗi ngày.” Ông Trần Quang Thái - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Đạ Sar.
Thanh Thủy .
